ji_frontimage04.jpg
Samtökin
Forsíđa
Fréttir
Fyrirspurn
Um Landvernd
English
Málefni
Reykjanesskagi
Langisjór
Alviđra
ÍslandsGátt
Hálendisvegir
Gjábakkavegur
Vatnajökulsţjóđgarđur
Ţjóđarblóm
Loftslagsverkefni
Árneshreppur
Ýmislegt
Lögverndarsjóđur
Ýmsar greinar
Bćkur - Bolir
Skrá netfang
Fjarlægja netfang

Fréttir
Landvernd vill sameiginlegt umhverfismat hringtengingar raforkuflutningskerfisins
4. maí 2012 - Landvernd

Landvernd hefur sent Skipulagsstofnun umsögn sína um frummatsskýrslu Blöndulínu 3, 220kV háspennulínu frá Blöndustöđ til Akureyrar. Stutta leiđarlýsingu má lesa hér neđar*. Landvernd gerir ţrjár meginathugasemdir viđ frummatsskýrslu Landsnets, en umsögn samtakanna má lesa í heild sinni hér. Einnig er bent á umsögn Sifjar Konráđsdóttur og Ólafs Valssonar sem einnig finna má á vefsíđunni Öxnadalur.

Samkvćmt frummatsskýrslu er tilgangur međ lagningu Blönulínu 3 til Akureyrar sá ađ styrkja meginflutningskerfi raforku á Norđurlandi og jafnframt er línan fyrsti áfanginn í byggingu hringtengds 220kV flutningskerfis hérlends, sem auka á flutningsgetu byggđalínuleiđarinnar (Landsnet 2012a).


1. Rökstyđja ţarf betur nauđsyn jafn stórrar háspennulínu

Landvernd telur ađ Landsnet rökstyđji ekki nćgilega vel ţörfina á svo stórri háspennulínu til ţess ađ uppfylla fyrra markmiđiđ međ byggingu línunnar, ţ.e.a.s. styrkingu meginflutningskerfis raforku á Norđurlandi. Fullyrt er í frummatsskýrslu ađ „umtalsverđ aukning orkunotkunar, hvort sem er í Eyjafirđi, Skagafirđi eđa Húnavatnssýslum, [sé] ekki möguleg nema međ tilkomu Blöndulínu 3“ (Landsnet 2012a, bls. 1). Hinsvegar er ekki sýnt fram á ţetta međ útreikningum.

Ef litiđ er til raforkuspár fram til ársins 2050, er taliđ ađ orkuaukning á Norđurlandi verđi rétt rúmlega 40%, eđa ađ jafnađi u.ţ.b. 1% á ári (Orkustofnun 2011). Mikill munur er á umhverfisáhrifum 220kV línu og minni línum, ekki síst hvađ varđar sjónrćn áhrif. Tvöföldun flutningsgetu međ 132kV jarđstreng eđa styrking núverandi línu ćtti ţví ađ kanna til jafns á viđ 220kV háspennulínu. Ekki verđur annađ séđ en slíkt myndi anna aukinni raforkuţörf á Norđurlandi, a.m.k. milli Blöndu og Rangárvalla, eins og fyrra markmiđ Landsnets tekur á.

Landvernd tekur undir kröfu Sifjar Konráđsdóttur og Ólafs Valssonar (www.oxnadalur.is) um ađ Skipulagsstofnun fari fram á sérfrćđiálit á nauđsyn jafnstórrar háspennulínu, eins og stofnuninni er heimild ađ láta fara fram samkvćmt reglugerđ 1123/2005 um mat á umhverfisáhrifum.


2. Sameiginlegt umhverfismat allrar hringtengingarinnar fari fram

Í nýjustu kerfisáćtlun Landsnets (Landsnet 2012b) er rćtt um styrkingu meginflutningskerfisins (hryggjarstykkisins) og eru tveir kostir sérstaklega nefndir: (i) tvöföldun alls byggđalínuhringsins, sem er umrćdd hringtenging samsíđa núverandi byggđalínu, (ii) tenging yfir hálendiđ og tvöföldun hluta byggđalínuleiđar. Í báđum tilvikum vćri um ađ rćđa lagninu 220kV háspennulínu frá Blöndustöđ til Akureyrar. Ekki hefur veriđ sýnt fram á ađ svo stóra háspennulínu ţurfi á leiđinni fyrir aukningu í almennri notkun (sbr. athugasemd 1 hér ađ ofan), og ţví má leiđa ađ ţví líkum ađ uppbygging hringleiđarinnar sé fyrst og fremst vegna stórnotenda.

Landvernd telur ekki annađ forsvaranlegt en ađ einstakir bútar í fyrirhugađri styrkingu meginflutningskerfisins verđi metnir sameiginlega, sbr. 2. mgr. 5. gr. laga um mat á umhverfisáhrifum, ţ.m.t. Blöndulína 3, sem er greinilega hluti af styrkingu meginflutningskerfisins á Íslandi. Samtökin hafa beint ţessu til Skipulagsstofnunar.


3. Umhverfisáhrif jarđstrengs ekki metin

Umfjöllun Landsnets um jarđstrengi er einungis almenns eđlis. Ţađ er ekkert mat á umhverfisáhrifum ţeirra sem mögulegs flutningsmáta raforku á leiđinni frá Blöndustöđ til Akureyrar, hvorki á leiđinni allri eđa einhverjum hlutum hennar. Ţetta er nauđsynlegt ađ gera, ekki síst á ákveđnum svćđum á leiđinni, sem eru viđkvćmari en önnur sökum áflugsvandamála fugla eđa sjónrćnna áhrifa. Ţessi vinnubrögđ verđa ađ teljast ámćlisverđ og eru óásćttanleg út frá umhverfislegu og félagslegu sjónarmiđi. Ţar međ eru hafin ađ engu óskir fjölda fólks sem býr á svćđinu og Skipulagsstofnunar um ađ meta ţessi áhrif til jafns á viđ loftlínur.

Hér er einungis veriđ ađ fara fram á ađ kanna umhverfisáhrif jarđstrengslagnar, ţannig ađ taka megi upplýsta ákvörđun sem byggir á bestu fáanlegu rannsóknaniđurstöđum. Reynsla erlendis frá hefur sýnt ađ línur af hárri spennu líkt og fyrirhuguđ Blöndulína 3 eru teknar í jörđu á viđkvćmum svćđum, m.a. í Danmörku, og kallast „Partial Undergrounding“. Landvernd telur ađ líta hefđi átt til ţessa viđ frummatsskýrslugerđ.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

*Blöndulína 3 er um 107km loftlína sem liggja myndi frá Blöndustöđ um Vatnsskarđ sunnan Valadals og međfram norđurhlíđ Valadalshnjúks. Ţađan eru tveir valkostir til skođunar, Efribyggđarleiđ frá eyđibýlinu Kirkjuhóli og áleiđis inn ađ Mćlifelli og ţađan yfir Tungusveit og Eggjar, yfir Hérađsvötn og inn Norđurárdal. Hin leiđin lćgi í farvegi Hérađsvatna á mörkum Sveitarfélagsins Skagafjarđar og Akrahrepps. Ţađan áfram inn Norđurárdal og upp á Öxnadalsheiđi. Af heiđinni liggur línan niđur Öxnadal og Hörgárdal og yfir Moldhaugaháls, áleiđis ađ endavirki viđ Kífsá norđan Akureyrar.


Heimildir

Landsnet 2012a. Blöndulína 3. Frá Blöndustöđ til Akureyrar. Frummatsskýrsla. Landsnet 12009.

Landsnet 2012b. Kerfisáćtlun. Fimm ára áćtlun 2012-2016 // Langtímaáćtlun til árs 2026.

Orkustofnun 2011. Raforkuspá 2011-2050. OS 2011/07.

Ólafur Valsson og Sif Konráđsdóttir. 2012. Athugasemdir til Skipulagsstofnunar viđ frummatsskýrslu Landsnets hf vegna Blöndulínu 3. Mat á umhverfisáhrifum. Sótt á veraldarvefinn: URL: http://www.oxnadalur.is/wp-content/uploads/2012/05/Blondulina3Greinargerd.pdf

Til baka
Landvernd, Skúlatúni 6, 105 Reykjavík
Sími: 552-5242, Fax: 562-5242, Netfang: landvernd@landvernd.is